Hướng dẫn 5 bước dán ống nhựa chịu áp lực cao không bao giờ rò rỉ

“Bạn nghĩ rằng dán ống nhựa chỉ đơn giản là ‘bôi keo rồi đút vào’? Với đường ống thoát nước dân dụng thì có thể, nhưng với hệ thống công nghiệp chịu áp lực cao lên tới 10-16 bar, một sơ suất nhỏ trong kỹ thuật cũng có thể biến mối nối thành ‘quả bom nước’ chực chờ nổ tung.

Thực tế cho thấy, 80% các vụ vỡ ống hoặc rò rỉ tại nhà máy không phải do chất lượng ống kém, mà do thợ thi công đã bỏ qua các bước ‘sống còn’ như vát mép hay dùng Primer. Đừng để đến khi dây chuyền sản xuất phải ngừng hoạt động vì ngập nước mới loay hoay tìm cách khắc phục.

Trong bài viết này, các chuyên gia của V-ON sẽ hướng dẫn bạn quy trình 5 bước dán ống nhựa chuẩn ISO. Đây là kỹ thuật ‘Hàn dung môi’ chuyên nghiệp giúp mối nối bền vững như đúc liền, thách thức mọi áp lực.”

Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ “tác chiến”

Trước khi tiến hành dán ống, việc đầu tiên bạn cần làm không phải là mở nắp keo, mà là kiểm tra và chuẩn bị đầy đủ dụng cụ thi công. Trên thực tế, rất nhiều mối nối bị lỗi không phải do keo kém chất lượng, mà xuất phát từ những sai sót tưởng chừng nhỏ như cắt ống

không vuông góc, lưỡi cưa đã cùn hoặc thiếu nước rửa Primer. Những thiếu sót này sẽ khiến bề mặt tiếp xúc không đạt yêu cầu, làm giảm nghiêm trọng độ bền của mối dán.

Dưới đây là danh sách các dụng cụ và vật tư bắt buộc cần có trước khi thi công:

Dụng cụ cắt ống

Đối với ống kích thước nhỏ: nên sử dụng kéo cắt ống chuyên dụng để đảm bảo vết cắt vuông góc, gọn và không làm biến dạng thành ống.

Đối với ống kích thước lớn: sử dụng cưa tay lưỡi mịn hoặc máy cắt ống. Tuyệt đối tránh dùng cưa thô, lưỡi mòn vì sẽ tạo vết cắt xấu, nhiều ba-via và gây khó khăn cho bước dán keo sau đó.

Dụng cụ làm sạch và xử lý bề mặt

Giẻ lau khô bằng vải cotton sạch, không xơ lông, dùng để lau bụi bẩn và dung môi dư.

Dũa mài, giấy nhám mịn hoặc dao gọt ba-via, dùng để loại bỏ hoàn toàn ba-via sau khi cắt, giúp đầu ống trơn nhẵn và dễ dàng lắp vào phụ kiện.

Vật tư kết nối bắt buộc

Keo dán ống nhựa chuyên dụng, lựa chọn đúng loại theo vật liệu ống (uPVC hoặc cPVC), còn hạn sử dụng, keo không bị vón cục hay tách lớp.

Đặc biệt quan trọng: Nước rửa ống (Primer) – thường có màu tím. Đây là dung môi giúp làm sạch sâu, làm mềm bề mặt nhựa và tạo điều kiện để keo “hàn dung môi” hiệu quả. Bỏ qua Primer chính là nguyên nhân hàng đầu khiến mối nối không đạt độ bền thiết kế, đặc biệt với hệ thống chịu áp lực cao.

Chuẩn bị đầy đủ và đúng dụng cụ ngay từ đầu không chỉ giúp quá trình thi công nhanh – chính xác – an toàn, mà còn là bước nền tảng quyết định tuổi thọ và khả năng chịu áp lực của toàn bộ hệ thống đường ống.

Tham khảo các loại: Keo dán ống nhựa

Quy trình 5 bước dán ống nhựa chuẩn ISO (Chi tiết)

Quy trình dưới đây được áp dụng cho hệ thống đường ống công nghiệp chịu áp lực cao (High Pressure Piping System), nơi mỗi mối nối đều phải đạt độ bền cơ học và độ kín tuyệt đối. Việc thực hiện đúng – đủ – theo thứ tự từng bước là điều kiện bắt buộc để mối dán đạt trạng thái “hàn dung môi” hoàn chỉnh, thay vì chỉ là liên kết cơ học tạm thời.

Bước 1: Cắt ống và vát mép (Chamfering) – Bước sống còn

Cắt ống đúng kỹ thuật

Đầu ống sau khi cắt phải vuông góc 90° so với thân ống. Vết cắt bị xéo hoặc méo sẽ làm giảm diện tích tiếp xúc giữa ống và phụ kiện, khiến lớp keo phân bố không đều và tạo ra điểm yếu trong mối nối khi chịu áp lực cao.

Vát mép đầu ống (BẮT BUỘC)

Sử dụng dũa, giấy nhám mịn hoặc dụng cụ vát mép chuyên dụng để mài nghiêng đầu ống một góc khoảng 10° – 15°. Mép vát phải đều, trơn và không còn ba-via sắc cạnh.

Vì sao vát mép là bước không thể bỏ qua?

Nếu đầu ống giữ nguyên cạnh sắc và vuông, khi lắp vào phụ kiện, nó sẽ hoạt động như một “lưỡi dao cạo”, cạo sạch lớp keo mềm trong lòng phụ kiện và đẩy keo dồn xuống đáy. Hậu quả là mối nối thiếu keo nghiêm trọng, dễ rò rỉ hoặc bung mối nối sau một thời gian vận hành.

Bước 2: Vệ sinh bề mặt và sử dụng Primer (Nước rửa)

Làm sạch tuyệt đối bề mặt

Dùng giẻ lau khô để loại bỏ hoàn toàn bụi bẩn, dầu mỡ, hơi ẩm và các tạp chất trên bề mặt ngoài của ống cũng như lòng trong của phụ kiện. Bề mặt không sạch sẽ làm cản trở quá trình hàn dung môi.

Quét Primer đúng kỹ thuật

Dùng chổi quét chuyên dụng để quét Primer (thường có màu tím) lên:

Bề mặt ngoài đầu ống

Bề mặt trong của phụ kiện

Quét đều cho đến khi thấy bề mặt nhựa hơi mềm, mờ và mất đi độ bóng ban đầu.

Tác dụng thực sự của Primer

Primer không đơn thuần là dung dịch làm sạch. Đây là dung môi hoạt hóa, có nhiệm vụ phá vỡ lớp bề mặt cứng của nhựa, giúp keo dán thâm nhập sâu vào cấu trúc vật liệu, từ đó tạo ra liên kết hóa học bền vững giữa ống và phụ kiện.

Tìm hiểu thêm về công dụng của [Nước rửa Primer P-70] chuyên dụng.

Bước 3: Bôi keo dán (Solvent Cementing)

Thời điểm bôi keo

Ngay khi Primer còn đang ướt, phải tiến hành bôi keo ngay lập tức. Nếu Primer đã khô, hiệu quả hàn dung môi sẽ giảm đáng kể.

Kỹ thuật bôi keo chuẩn

Quét một lớp keo mỏng vào lòng trong phụ kiện.

Quét một lớp keo dày hơn lên bề mặt ngoài đầu ống.

Cách bôi này giúp keo tập trung nhiều hơn tại vị trí chịu lực chính, đồng thời đảm bảo keo được phân bố đều khi lắp ráp.

Lưu ý quan trọng

Phải thao tác nhanh, dứt khoát, đảm bảo keo phủ kín toàn bộ bề mặt tiếp xúc và chưa bị khô trước khi đưa ống vào phụ kiện.

Bước 4: Lắp ráp và giữ cố định (Assembly) – Thời điểm quyết định

Lắp ống đúng thao tác

Đút thẳng và dứt khoát đầu ống vào phụ kiện cho đến khi chạm đáy (kịch sàn), không dừng giữa chừng.

Xoay 1/4 vòng (90°)

Trong lúc đẩy ống vào, xoay nhẹ một góc 1/4 vòng. Động tác này giúp:

Keo dàn đều quanh bề mặt tiếp xúc

Loại bỏ các bọt khí còn sót lại bên trong mối nối

Giữ chặt – BẮT BUỘC

Sau khi lắp hết cỡ, giữ nguyên lực ép trong khoảng 30 giây đến 1 phút.

Vì sao phải giữ chặt?

Ống nhựa có độ đàn hồi, kết hợp với không khí bị nén trong phụ kiện sẽ tạo ra hiện tượng đẩy ngược ống ra ngoài (Push-out effect). Nếu buông tay quá sớm, mối nối sẽ hở ngay lập tức dù nhìn bên ngoài vẫn “có vẻ dính”.

Bước 5: Lau keo thừa và kiểm tra mối nối

Lau keo thừa đúng cách

Dùng giẻ sạch lau bỏ phần keo thừa bị đùn ra quanh mối nối, tạo thành vòng keo (bead) gọn gàng và đều.

Cảnh báo kỹ thuật

Keo thừa nếu để lâu sẽ tiếp tục làm mềm và ăn mòn bề mặt nhựa tại vị trí đó, lâu dài có thể tạo ra điểm yếu cơ học trên thành ống.

Kiểm tra chất lượng mối nối

Quan sát vòng keo xung quanh:

Nếu vòng keo đều, kín → mối nối đạt yêu cầu

Nếu xuất hiện chỗ hở, thiếu keo → mối nối không đạt, cần tháo bỏ và thi công lại, tuyệt đối không đưa vào vận hành.

Để biết chính xác bao lâu thì được bơm nước, bạn bắt buộc phải tra cứu [Bảng tiêu chuẩn thời gian khô của keo dán ống nhựa] tại đây.

Thời gian chờ khô keo (Set Time & Cure Time) – Yếu tố quyết định mối nối có “sống” hay không

Một sai lầm cực kỳ phổ biến trong thi công đường ống nhựa là vừa dán xong đã vội vàng bơm nước test áp, thậm chí chỉ sau 10–15 phút. Hậu quả thường thấy là mối nối bị xô lệch, xì keo hoặc bung hoàn toàn, dù trước đó các bước dán đã làm đúng kỹ thuật. Nguyên nhân không nằm ở keo hay ống, mà ở việc không tuân thủ thời gian chờ khô bắt buộc.

Trong kỹ thuật dán ống nhựa bằng phương pháp hàn dung môi, thời gian chờ khô được chia thành hai giai đoạn hoàn toàn khác nhau, mỗi giai đoạn có ý nghĩa riêng:

Set Time – Thời gian đông kết ban đầu

Set Time là khoảng thời gian cần thiết để lớp keo bắt đầu đông cứng, giúp mối nối ổn định hình dạng và không còn bị trôi ống khi có tác động nhẹ.

Trong giai đoạn này:

Mối nối chưa đạt cường độ chịu áp

Chỉ được phép chạm nhẹ hoặc di chuyển rất hạn chế

Tuyệt đối không bơm nước, không test áp, không rung lắc mạnh

Có thể hiểu Set Time là thời gian để mối nối “đứng form”, chứ chưa đủ sức làm việc.

Cure Time – Thời gian ninh kết hoàn toàn

Cure Time là khoảng thời gian để quá trình liên kết hóa học giữa keo và vật liệu nhựa hoàn tất. Sau giai đoạn này, mối nối mới đạt được độ bền cơ học và khả năng chịu áp suất theo thiết kế của hệ thống.

Chỉ khi kết thúc Cure Time, mối nối mới:

Chịu được áp lực làm việc danh định (10–16 bar hoặc cao hơn tùy hệ)

An toàn để bơm nước, chạy thử và test áp lực

Đảm bảo độ kín và tuổi thọ lâu dài cho đường ống

Cảnh báo quan trọng cho thi công thực tế

Test áp trước khi đủ Cure Time là nguyên nhân hàng đầu gây bung mối nối, dù keo và quy trình dán hoàn toàn đúng.

Nhiệt độ môi trường, độ ẩm, kích thước ống và loại keo sử dụng đều ảnh hưởng trực tiếp đến thời gian Set & Cure.

Với hệ thống chịu áp lực cao, luôn ưu tiên chờ đủ thời gian khuyến nghị của nhà sản xuất, thậm chí dài hơn nếu thi công trong điều kiện lạnh hoặc ẩm.

Ba sai lầm “chết người” khi thi công đường ống chịu áp lực

Trong quá trình hỗ trợ kỹ thuật, kiểm tra và khắc phục sự cố tại nhiều nhà máy, chúng tôi nhận thấy phần lớn các vấn đề rò rỉ, bục mối nối không đến từ vật tư kém chất lượng, mà xuất phát từ những sai lầm rất phổ biến trong thi công. Dưới đây là ba lỗi nghiêm trọng nhất mà bất kỳ ai làm đường ống áp lực cao cũng cần tuyệt đối tránh.

Bôi quá nhiều keo dán (Over-cementing)

Nhiều thợ vẫn giữ quan niệm sai lầm: “Càng nhiều keo thì mối nối càng chắc”. Thực tế, đây là một trong những nguyên nhân gây sự cố nguy hiểm nhất.

Khi bôi keo quá dày:

Keo dư sẽ bị ép chảy sâu vào lòng ống khi lắp ráp

Keo không kịp bay hơi, đọng lại thành cục cứng

Lâu dài có thể làm kẹt bi van, gây hỏng van một chiều

Hoặc làm tắc, gây sai số nghiêm trọng cho đồng hồ đo lưu lượng lắp phía sau

Mối nối đạt chuẩn không phải là mối nối “ngập keo”, mà là đủ keo – đúng vị trí – phân bố đều.

Thi công khi bề mặt ống còn ướt hoặc ẩm

Đây là lỗi thường gặp khi thi công ngoài trời, trong hố ga, rãnh kỹ thuật hoặc môi trường độ ẩm cao.

Nước và hơi ẩm sẽ:

Làm loãng dung môi trong keo và Primer

Phá vỡ quá trình hàn dung môi giữa keo và nhựa

Khiến mối nối chỉ dính cơ học tạm thời, không hình thành liên kết hóa học bền vững

Hệ quả là mối nối có thể xì nước hoặc bung hoàn toàn sau một thời gian ngắn vận hành, đặc biệt khi tăng áp đột ngột.

Nguyên tắc bắt buộc: Ống và phụ kiện phải khô tuyệt đối trước khi quét Primer và keo.

Xem ngay cảnh báo: [Sai lầm khi dán ống nhựa trong môi trường ẩm ướt].

Dán ống cPVC chịu nhiệt nhưng bỏ qua Primer

Đối với hệ thống nước nóng, hơi nóng hoặc đường ống cPVC chịu nhiệt, việc không sử dụng Primer gần như chắc chắn sẽ dẫn đến sự cố.

Nguyên nhân:

cPVC có cấu trúc vật liệu cứng và ổn định hơn uPVC

Khi vận hành ở nhiệt độ cao, ống xảy ra giãn nở – co ngót liên tục

Nếu không có Primer để “mở bề mặt”, keo không thể thâm nhập sâu

Sau một thời gian, mối nối sẽ mất liên kết và bị tuột ống

Với cPVC, Primer không phải là khuyến nghị – mà là yêu cầu bắt buộc.

Mẹo xử lý khi mối nối bị rò rỉ

Nếu sau khi test áp lực phát hiện mối nối bị rò rỉ, tuyệt đối không bôi đắp thêm keo từ bên ngoài.

Cần hiểu rõ:

Keo dán ống nhựa chỉ phát huy tác dụng khi nằm giữa hai bề mặt ép chặt

Việc bôi keo bên ngoài không thể thẩm thấu vào khe hở bên trong

Đây chỉ là giải pháp “chữa cháy”, hoàn toàn không có giá trị kỹ thuật

Cách xử lý an toàn và duy nhất:

Cắt bỏ hoàn toàn đoạn ống bị lỗi

Sử dụng Măng sông (Coupling) hoặc Rắc co (Union) mới

Tiến hành dán lại đúng quy trình chuẩn.

Xem hướng dẫn chi tiết các bước sửa chữa trong bài: [Cách xử lý mối nối ống nhựa bị rò rỉ hiệu quả nhất].

Kết Luận

Trong thi công đường ống chịu áp lực cao, việc đốt cháy giai đoạn có thể giúp bạn tiết kiệm vài phút thao tác ban đầu. Tuy nhiên, cái giá phải trả cho một mối nối bị bục vỡ là vô cùng đắt đỏ: chi phí thay thế, thời gian dừng dây chuyền sản xuất, thậm chí là rủi ro mất an toàn lao động.

Quy trình 5 bước dán ống nhựa mà [Tên Công Ty Bạn] vừa chia sẻ không phải là lý thuyết sách vở, mà là tiêu chuẩn ASTM/ISO đang được áp dụng rộng rãi trên toàn thế giới. Dù bạn là kỹ sư nhiều năm kinh nghiệm hay thợ mới vào nghề, hãy luôn ghi nhớ:

Vát mép – Dùng Primer – Giữ chặt ống
Ba thao tác này chính là “bảo hiểm kỹ thuật” cho uy tín nghề nghiệp của bạn.

TRANG BỊ “VŨ KHÍ HẠNG NẶNG” CHO CÔNG TRÌNH

Một người thợ giỏi không thể thiếu đồ nghề chuẩn. Để đảm bảo mối nối đạt chất lượng cao nhất, hãy trang bị:

Keo dán Weld-On (USA)
717 (uPVC)
714 (cPVC)
Dòng keo chuyên cho hệ thống chịu áp lực cao

Nước rửa Primer P-70 (Weld-On)

Bước đệm bắt buộc cho mối nối bền vững

Kéo cắt ống & dao vát mép chuyên dụng
→ Đảm bảo mặt cắt phẳng mịn, chuẩn góc 10–15°

Xem trọn bộ Dụng cụ & Keo dán ống nhựa chuyên dụng tại đây

Cần hỗ trợ kỹ thuật tại hiện trường?

Đội ngũ kỹ thuật của chúng tôi sẵn sàng tư vấn và hướng dẫn thi công trực tiếp cho các dự án lớn.

Liên hệ Zalo: 0969916835

Câu hỏi thường gặp khi sử dụng, lặp đặt keo dán ống nhựa